Ga direct naar:
Close

Keukens

Type gerechten

Menu
Zoeken

Stamppot

Stamppot
Stamppot

Stamppot

Stamppot is een typisch Nederlands familiegerecht en geliefde winterkost. Het is een eenpanscreatie van gekookte aardappels met groente, die door elkaar worden gestampt en geserveerd met (rook)worst, een lapje vlees en/of spekjes, en een kuiltje jus.

Wat is stamppot?

Stamppot is een typisch Nederlands familiegerecht. Het is een eenpanscreatie van gekookte aardappels met groente, die door elkaar worden gestampt en geserveerd met (rook)worst, een lapje vlees en/of spekjes, en een kuiltje jus. Het gerecht is niet mooi om te zien, het is niet verfijnd en je zult het nauwelijks in restaurants tegenkomen. Toch eet iedereen het, het liefst zodra het weer kouder wordt. Vervolgens verschijnt het de hele winter lang op tafel.

Eigenlijk is de stamppot lang niet zo oud als we denken. Al in de Middeleeuwen hielden we van brijachtig voedsel, maar gestampt werd er nog niet. De etenswaren die die dag beschikbaar waren, verdwenen in een pot boven een vuur. Eruit kwam wat men ‘potspijs’ noemde, of ook wel ‘ketelkost’ of ‘hutspot’; een mixje van van alles en nog wat, elke dag anders.

Pas in 1880 vinden we het eerste kookboek waarin gestampt wordt, namelijk De hedendaagsche kookkunst. Hutspot (inmiddels met wortels en klapstuk) en hete bliksem zijn daarmee officieel de eerste echte stamppotten van ons land. Stampen bleek een succes en het aantal stamppotten groeide. In een kookboek van de Haagse huishoudschool uit 1948 staan bijvoorbeeld stamppot stokvis, stamppot boerenkool met rookworst en appelmoes, stamppot raapstelen, stamppot zuurkool en andijviestamppot.

Sindsdien zijn er allerlei nieuwe favorieten bijgekomen. Zoete-aardappelstamppot, rucolastamppot, zomerstamppot en Mexicaanse stamppot – eigenlijk kan en mag alles. En zo is en blijft de stamppot trouw aan zijn afkomst: het is een potspijs, een mengelmoes, elke dag anders.

Wist je dat...

Stamppotten zijn niet typisch Nederlands. Zo eten de Ieren colcannon (aardappelpuree met (boeren)kool) en champ (aardappelpuree met bosui), de Belgen stoemp en de Duitsers Himmel und Erde (een soort hete bliksem).

Bereiding

Kruimige aardappels worden gekookt, al dan niet met de gekozen groenten erbij in de pan. (De groenten kunnen ook apart worden bereid, of rauw door de stamppot worden geschept.) Het vlees gaat soms ook mee in de pan; rookworst bijvoorbeeld. De aardappels worden afgegoten, mogen even uitstomen om een waterige stamp te voorkomen en gaan dan terug in de pan. Erbij gaan de groenten, een scheut room of melk, een lepel crème fraîche en/of een klont boter. Met een speciale pureestamper wordt het geheel door elkaar gestampt.

Erbij

Bij stamppot hoort van origine (rook)worst, spek en/of een lapje vlees. Een kuiltje jus maakt het helemaal af.

Probeer ook eens

De diverse leden van de stamppotfamilie hebben ieder zo hun eigen charme. Probeer ze dan ook allemaal: hutspot en hete bliksem zijn zoet, andijviestamppot is fris en stamppot boerenkool is de ultieme klassieker.

Ontdek ook deze gerechten

Wie bezorgt Stamppot bij jou in de buurt?

Voer je postcode in